ตำนานลีลาวดี

มารู้จักกับลีลาวดีหรือลั่นทมกัน

…..ลีลาวดี หรือชื่อเดิมว่า ลั่นทม อีกหนึ่งไม้มงคลที่ผู้คนมากมายไม่นิยมปลูกไว้ในบรเวณบ้าน เพราะความเขัาใจผิดในชื่อ และความหมาย บ้างก็พูดกันไปว่า ปลูกแล้วจะมีแต่ความระทม จนพันธุ์ไม้ดังกล่าวได้หายไปจากใจของผู้คน แต่เราก็ยังสามารถชมความสวยงามของพันธุ์ไม้ดังกล่าวได้ในบริเวณวัด หรือพระบรมมหาราชวัง แต่เมื่อวันเวลาผ่านไป ความนิยมชมชอบก็กลับมาอีกครั้ง ด้วยสาเหตุว่า ลีลาวดี หรือลั่นทม เป็นไม้ที่เหมาะกับอากาศร้อน ปลูกง่าย และมีความทนทานต่อดินฟ้าอากาศ กลิ่นหอม และมีโครงสร้างของลำต้นที่สวยงาม…..

…..ลีลาวดี เป็นไม้ต้นขนาดกลาง เนื้อไม้อ่อน แตกกิ่งก้านเป็นแฉก เป็นง่ามทำให้แลเห็นความทรงพุ่มใหญ่โต มียางขาวเหนียว เป็นพันธุ์ไม้สลัดใบในฤดูแล้งก่อนที่จะผลิดอกและผลิใบรุ่นใหม่ ทั้งต้นและกิ่งก้านนั้นก็อวบน้ำ ฉะนั้นจึงสามารถขึ้นได้ในที่แห้งแล้งเป็นอย่างดี ใบโต ดอกออกเป็นช่อ ขนาดของดอกก็โตพอใช้ มีหลายสีด้วยกัน อาจจำแนกและเรียกได้ว่าจำพวกสีนั้นสีนี้ ตามถนัด ส่วนกลิ่นนั้นหอมแรงมากน้อยตามชนิด…..

…..ลีลาวดีปลูกง่าย ตัดกิ่งชำเอาโดยเฉพาะในเวลาที่กิ่งสลัดใบแล้ว รากงอกเกิดเป็น ต้นใหม่เร็วมาก แต่จะใช้เมล็ดเพาะก็ได้…..

…..ถิ่นเดิมอยู่ในอเมริกาเขตร้อน เป็นพันธุ์ไม้วงศ์เดียวกันกัลยี่โถและโมก ชนิดที่นิยมปลูกกันมานาน มีทั้งดอกสีขาวปลายกลีบมน ใจกลางดอกสีเหลือง ทางภาคใต้เรียกดอกไม้ขอม เป็นดอกไม้พันธุ์บูชาครู หรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ทางอ๊สานเรียกจำปาลาว ส่วนชื่อลั่นทมนั้นเรียกกันในภาคกลางต่อมามีผู้นำเข้าพันธุ์อื่นๆ ที่มีสีสันรูปทรงดอก และกลีบดอก ตลอดจนช่อดอกต่างๆกันอีกมากมายเข้ามาปลูกเป็ไม้ประดับ…..

…..ลีลาวดี ถ้าแปรตามความหมายตามตัวอักษรแล้ว ก็คือต้นดอกไม้ที่มีท่วงท่าสวยงามอ่อนช้อย ไม้นี้เดิมเรียกลั่นทม เป็นไม้ยืนต้นในเขตร้อน ที่เห็นทั่วๆไปเป็นดอกสีขาว แดง ชมพู ชื่อเดิมของพันธ์ไม้นี้คนส่วนใหญ่เข้าใจว่าคำนี้มาจากคำว่า ระทม ซึ่งหมายถึงความเศรัาโศกจึงไม่นิยมปลูกในบริเวณบ้านหรือที่อยู่อาศัย แต่แท้ที่จริงแล้วมีผู้มีความรู้ด้านภาษาไทยกล่าวถึงคำว่าลั่นทม…..

…..ลั่นทม ที่เรียกกันแต่โบราณหมายถึง การละแล้วซึ่งความโศกเศร้า แล้วมีความสุข ดังนั้นคำว่า ลั่นทมี่ทแท้จริงนั้นเป็นคำผสมจาก ลั่น บวก ทม โดยคำแรกหมายถึง แตกหัก ละทิ้ง และคำหลังหมายถึงความทุกข์โศก ถึงแม้ว่าการเปลี่ยนชื่อมาเป็นลีลาวดี เนื่องจากความเข้าใจในภาษาคลาดเคลื่อน แต่ชื่อใหม่นั้นก็ความไพเราะสมกับท่วงท่าของลำต้น มีตำนานเล่าขานถึงที่มาของลีลาวดีในลักษณะต่างๆกันอย่างไรก็ตามหลักสากล ได้ถูกเรียกชื่อว่า ฟรังกีปานี (Frangipani) และเรียกกันทั่วๆไปว่าพรูมมีเรีย (Plumeria)….

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: